Glaswol en steenwol isoleren per centimeter bijna even goed. Allebei zijn ze onbrandbaar en laten ze damp door. Het verschil zit vooral in gewicht, stevigheid en geluidsdemping, en in de plek waar u het materiaal gebruikt. Glaswol is lichter, buigzamer en meestal goedkoper. Daarom past het goed tussen de spanten van een hellend dak. Steenwol is zwaarder en steviger, dempt geluid beter en is er ook als drukvaste plaat. Daarom gebruiken wij het vaak op platte daken onder bitumen. Hieronder leest u per onderdeel hoe de twee zich tot elkaar verhouden en welke keuze bij uw dak past.

Kort samengevat

• Isolatiewaarde: bij gelijke dikte bijna gelijk. De dikte en een nette, naadloze verwerking maken meer uit dan de keuze tussen glaswol en steenwol.
• Brand: allebei vallen ze in de hoogste Europese brandklasse A1 en zijn dus onbrandbaar. Steenwol kan iets hogere temperaturen aan.
• Geluid en stevigheid: steenwol is zwaarder en dempt geluid beter. Het is er ook als harde plaat waar u op kunt lopen, voor een plat dak.
• Prijs en verwerking: glaswol is meestal goedkoper en lichter, en past goed tussen de spanten van een hellend dak.
• Vocht: geen van beide rot of schimmelt. Wel moet de constructie goed in elkaar zitten, met een dampremmende folie aan de warme kant.

Inhoudsopgave

• Waar glaswol en steenwol van gemaakt zijn
• De verschillen op een rij
• Isolatiewaarde: in de praktijk bijna gelijk
• Brandveiligheid: allebei onbrandbaar
• Geluid en warmte: hier heeft steenwol een voordeel
• Vocht: dampopen en een goede folie
• Verwerking en gezondheid
• Wat kost het?
• Welke wol kiest u voor welk dak?
• Isoleren en de staat van uw dakpannen
• Onze kijk: kies eerst de opbouw, dan het materiaal
• Laat uw dak isoleren door een vast team
• Veelgestelde vragen
• Bronnen

Waar glaswol en steenwol van gemaakt zijn

Glaswol en steenwol zijn allebei minerale wol. Ze worden op dezelfde manier gemaakt: de grondstof wordt gesmolten en tot dunne vezels gesponnen. Die vezels worden met een bindmiddel tot dekens, rollen of platen geperst. De lucht tussen de vezels zorgt voor de isolatie.

Het verschil zit in de grondstof. Glaswol wordt gemaakt van zand en glasscherven, steenwol van vulkanisch gesteente. Dat gesteente is meestal basalt. Steenwol is volledig recyclebaar en verkrijgbaar als dekens, platen of inblaaswol. Glaswol is er ook in die vormen. In de praktijk ziet u glaswol vooral als rol of klemplaat, en steenwol vaker als stevigere plaat.

Die andere grondstof verklaart de meeste verschillen. Gesteente smelt bij een hogere temperatuur en geeft een zwaardere, stuggere vezel. Glas geeft een lichtere, verende vezel die zich makkelijk laat samendrukken en daarna weer opveert.

De verschillen op een rij

De tabel laat zien dat geen van de twee altijd beter is. Waar de isolatie komt, bepaalt de keuze.

Isolatiewaarde: in de praktijk bijna gelijk

Veel mensen denken dat het ene materiaal veel beter isoleert dan het andere. Dat valt mee. Hoe goed een materiaal isoleert, drukt men uit in de lambdawaarde: hoe lager, hoe beter. Glaswol en steenwol zitten daarbij in dezelfde orde van grootte. Bij dezelfde dikte krijgt u dus ongeveer dezelfde isolatie. Per product kan het verschillen, dus kijk altijd naar de waarde op het productblad.

Voor uw dak tellen twee andere getallen. De Rd-waarde is de isolatiewaarde van het materiaal zelf. Die hangt af van de lambdawaarde en de dikte. De Rc-waarde is de isolatiewaarde van de hele dakconstructie, dus inclusief dakbeschot, luchtlagen en afwerking. Hoe hoger, hoe beter.

Wilt u een hogere Rc-waarde, dan kiest u in de praktijk een dikkere laag. Een duurder materiaal is daarvoor niet nodig. Dat heeft wel gevolgen. Op een hellend dak moet die dikte tussen of over de spanten passen. Op een plat dak worden de dakranden, de aansluiting met het loodwerk en de opstanden van dakkoepels hoger. Op onze pagina over de Rc-waarde voor uw dak leest u welke waarde u nodig heeft en wat dat in centimeters betekent.

Moet u voldoen aan regels? Het Besluit bouwwerken leefomgeving stelt eisen bij het vernieuwen of vervangen van isolatielagen en bij renovatie. Daarnaast heeft de overheid een standaard voor woningisolatie opgesteld. Die geeft aan wanneer een woning goed genoeg geïsoleerd is om op termijn van het gas af te gaan. De wettelijke eis is een ondergrens. Wie het dak toch openmaakt, doet er goed aan meteen ruimer te isoleren.

Brandveiligheid: allebei onbrandbaar

Op dit punt scoren beide materialen goed. Glaswol en steenwol vallen allebei in Euroklasse A1, de hoogste brandklasse. Ze dragen dus niet bij aan een brand. Steenwol heeft een hoger smeltpunt dan glaswol. Bij een langdurige, hete brand blijft het daardoor langer op zijn plek.

Voor een gewone woning is dat verschil zelden doorslaggevend. Het telt wel mee bij bedrijfspanden, bij een plat dak waarop met brander wordt gewerkt en bij scheidingen tussen woningen in een VvE-complex. Voor brandveiligheid tussen woningen gelden aparte eisen. Die bespreken wij bij een renovatie altijd vooraf met de eigenaar of de VvE-beheerder.

Geluid en warmte: hier heeft steenwol een voordeel

Steenwol is zwaarder dan glaswol. Meer massa houdt geluid beter tegen. Daarom kiezen vakmensen steenwol vaak waar rust belangrijk is: een slaapkamer op zolder, een werkkamer onder een dak waar u regen en verkeer hoort, of een dak vlak bij een drukke weg of aanvliegroute.

Ook in de zomer helpt die massa. Een zwaarder materiaal neemt meer warmte op voordat die doorgaat naar binnen. Op een zolder onder pannen, waar het in juli snel benauwd wordt, merkt u dat. Het verschil is klein vergeleken met het effect van een dikkere laag en een goed geventileerd dak. Toch is het een reden om steenwol te overwegen als de zolder een slaapkamer is.

Vocht: dampopen en een goede folie

U leest vaak dat minerale wol niet tegen vocht kan. Dat klopt maar half. Glaswol en steenwol zijn dampopen: waterdamp gaat er doorheen. Het materiaal zelf rot en schimmelt niet, zolang de constructie goed geventileerd en afgewerkt is.

Het risico zit in de constructie. Warme, vochtige lucht uit huis trekt door de isolatie naar de koude kant van het dak. Daar kan die condenseren. Natte wol isoleert slechter en het dakbeschot kan gaan rotten. Daarom hoort aan de warme kant, dus aan de kamerkant, een dampremmende folie. Die moet naadloos en goed afgeplakt zijn. Welke folie bij welk dak past, leest u in ons artikel over dampremmende folie voor het dak.

Ziet u na het isoleren vochtplekken op het plafond of het dakbeschot, of ruikt het muf op zolder? Wacht dan niet tot de volgende winter. Laat een dakdekker de folie en de ventilatie controleren. Dan voorkomt u dat er een lekkage ontstaat of dat het dakbeschot verder aangetast raakt.

Verwerking en gezondheid

Wie weleens met glaswol heeft gewerkt, kent het: het jeukt. De fijne glasvezels prikken op de huid en kunnen de ogen en luchtwegen irriteren. Steenwol is stugger en irriteert huid en luchtwegen minder. Voor de vakman werkt dat prettiger. Het is geen garantie dat u nergens last van krijgt.

Die irritatie is mechanisch. Na de verwerking, als de wol is afgedekt met folie en een afwerkplaat, merkt u er in huis niets meer van. Houd wel rekening met het volgende:

• Werk met lange mouwen, handschoenen, een stofmasker en een veiligheidsbril, wat u ook kiest.
• Laat een zolder waar u veel komt niet met open wol liggen. Werk het altijd af.
• Heeft u astma of last van uw luchtwegen, vraag dan uw huisarts of u zelf met minerale wol kunt werken, of laat het werk uitvoeren.

Wat kost het?

Glaswol is per vierkante meter en per isolatiewaarde meestal goedkoper dan steenwol. Op de totale prijs van een dakisolatieklus is het verschil in materiaal vaak klein. Arbeid, steigerwerk, folie, afwerking en de methode, binnen- of buitenzijde, wegen veel zwaarder.

Bij een plat dak dat aan de buitenkant wordt geïsoleerd, komt er bovendien een nieuwe dakbedekking bij. Dan bepaalt de hele opbouw de prijs, niet de keuze tussen twee soorten wol. Actuele bedragen per daktype en methode vindt u op onze pagina over dakisolatie kosten per m². Daar leest u ook waardoor de prijs hoger of lager uitvalt.

Welke wol kiest u voor welk dak?

Hellend dak aan de binnenkant

Isoleert u een pannendak vanaf de zolder, tussen de spanten of gordingen? Dan is glaswol meestal de logische keuze. Het is licht, buigzaam en klemt goed tussen de houten balken, zodat er weinig kieren ontstaan. Wilt u op zolder slapen of werken en hoort u veel regen of verkeer? Dan is steenwol de meerprijs waard vanwege de geluidsdemping. In beide gevallen hoort er een dampremmende folie op en een afwerking eroverheen.

Plat dak aan de buitenkant

Bij een plat dak komt de isolatie meestal op het dakbeschot, onder de bitumen dakbedekking. Het materiaal moet daar drukvast zijn. Er wordt op gelopen en er komen installaties op te staan. Zachte glaswol is daar niet geschikt voor. Gebruikt u minerale wol, dan kiest u drukvaste steenwol dakplaten. Dat doet u vooral als brandveiligheid of geluid zwaar weegt, bijvoorbeeld bij bedrijfspanden of daken van VvE-complexen. Op veel platte daken van woningen kiest men ook voor kunststof isolatieplaten, omdat die dunner zijn bij dezelfde isolatiewaarde. Welke opbouw bij uw dak past, leest u bij plat dak na-isoleren.

Of u aan de binnen- of buitenzijde isoleert, maakt veel uit voor de ruimte die u overhoudt, voor het risico op koudebruggen en voor de kosten. De afwegingen bij isoleren aan binnen- of buitenzijde gelden in grote lijnen ook voor daken. Het beste moment om een plat dak te isoleren is als de dakbedekking toch vervangen moet. Dan betaalt u maar één keer voor het openmaken van het dak.

Zoldervloer en koude zolder

Gebruikt u de zolder niet en wilt u alleen de warmte in de woning houden? Dan kunt u ook de zoldervloer isoleren. Glaswol op rol is daar handig en voordelig. U legt het eenvoudig uit tussen of over de balken.

Isoleren en de staat van uw dakpannen

Wie een pannendak gaat isoleren, moet ook naar de pannen kijken. Isoleert u een dak waarvan de pannen over een paar jaar vervangen moeten worden, dan kan het werk van nu daarbij beschadigen. Bovendien gooit u dan de kans weg om in één keer aan de buitenkant te isoleren.

Hoe lang dakpannen meegaan, hangt af van het soort pan, de kwaliteit, de dakhelling en het onderhoud. Keramische pannen staan bekend als zeer duurzaam. Betonnen pannen verliezen na verloop van tijd hun toplaag, waardoor ze meer vocht en mos opnemen. Of reinigen nog zin heeft of vervangen beter is, ziet u niet aan de leeftijd alleen. Dit zijn signalen dat het dak aan vervanging toe kan zijn:

• pannen die bij aanraken afbrokkelen of vaak barsten;
• pannen die verschuiven, of een nokvorst waarvan de specie loslaat;
• vochtplekken op het dakbeschot of de panlatten, gezien vanaf de zolder;
• rot in de panlatten of het dakbeschot;
• herhaalde lekkages op verschillende plekken.

Ziet u een of meer van deze signalen, laat het dak dan eerst beoordelen en isoleer daarna. Meer hierover leest u in wanneer uw dak toe is aan renovatie en op onze pagina over pannendak renovatie.

Onze kijk: kies eerst de opbouw, dan het materiaal

In 25 jaar dakwerk hebben wij veel isolatie zien liggen die het probleem niet was. Het probleem zat in de manier waarop het was aangebracht. Wol met kieren langs de spanten. Een folie die niet was afgeplakt bij de dakdoorvoer. Een plat dak waar de isolatie dikker werd, maar de dakrand en de koepelopstand niet waren aangepast. Of glaswol of steenwol, dat maakt dan weinig verschil.

Daarom beginnen wij bij elke isolatieklus met het dak zelf. Bij een gratis dakinspectie kijken wij naar de staat van de pannen of de bitumen, het dakbeschot, de ventilatie en de aansluitingen. U krijgt foto’s van wat wij zien. Pas daarna bespreken we de opbouw en de dikte, en daarna pas het materiaal.

Onze vuistregel is eenvoudig. Op een hellend dak aan de binnenkant werkt glaswol goed, en steenwol als geluid belangrijk is. Op een plat dak onder bitumen kiezen we een drukvaste plaat die past bij de belasting van het dak en de gewenste isolatiewaarde. Bij bedrijfspanden en VvE-daken wegen brandveiligheid en geluid zwaarder mee. Ons werk wordt uitgevoerd door onze eigen vaste dakdekkers, nooit door onderaannemers. Oude materialen voeren wij zelf af.

— Arno

Laat uw dak isoleren door een vast team

Twijfelt u tussen glaswol en steenwol, of weet u niet of uw dak eerst aan vervanging toe is? Vraag dan een gratis dakinspectie aan. U krijgt foto’s van de situatie en een duidelijk advies over de opbouw en het materiaal. Daarna ontvangt u een offerte. Wij isoleren hellende en platte daken voor woningeigenaren, VvE’s en bedrijfspanden in heel Nederland, vanuit Hilversum. Op vrijwel al ons werk geven wij 15 jaar garantie. Lees meer over onze aanpak op de pagina dakisolatie of bel ons direct op 085 06 06 429.

Veelgestelde vragen

Wat is het nadeel van glaswol?

Glaswol prikt en jeukt bij het verwerken en kan ogen en luchtwegen irriteren. Het is niet drukvast, dus u kunt het niet gebruiken onder een dakbedekking waarop gelopen wordt. Ook dempt het geluid iets minder dan steenwol, omdat het lichter is.

Wat zijn de nadelen van steenwol?

Steenwol is meestal iets duurder en zwaarder dan glaswol. Het is stugger, waardoor het minder makkelijk in onregelmatige ruimtes tussen spanten klemt. Voor de isolatiewaarde wint u er niets mee: bij gelijke dikte isoleren de twee ongeveer even goed.

Is een bekend merk steenwol beter dan glaswol?

Veel mensen gebruiken een merknaam als woord voor steenwol, maar het gaat om hetzelfde soort materiaal. Vergelijk daarom niet op merk. Kijk naar de lambdawaarde, de dikte, de drukvastheid en de toepassing waarvoor het product bedoeld is. Die staan op het productblad.

Hoe lang gaat glaswol of steenwol mee?

Zolang de wol droog blijft en niet wordt ingedrukt, blijft minerale wol lang zijn isolatiewaarde houden. Het materiaal rot en schimmelt niet. Problemen ontstaan vooral door vocht, als de dampremmende folie ontbreekt of de ventilatie niet in orde is, of door een lekkend dak.

Moet ik mijn dakpannen vervangen voordat ik ga isoleren?

Niet altijd. Zijn de pannen en panlatten nog in goede staat, dan kunt u prima aan de binnenkant isoleren. Brokkelen pannen af of zijn er vochtplekken op het dakbeschot, laat het dak dan eerst beoordelen. Vervangt u de pannen toch binnen een paar jaar, dan is dat het moment om ook de isolatie goed aan te pakken.

Bronnen

• Milieu Centraal: Welk isolatiemateriaal kies je?
• Stichting ERM: Prestatieblad steenwol
• Regionaal Energieloket: Isolatie bepalen
• RVO: Eisen voor de energieprestatie bij verbouw en renovatie
• RVO: Standaard en streefwaarden voor woningisolatie
• Isolation intérieure ou extérieure

Aanbevelingen

• Dampremmende folie dak: welke folie kiest u en hoe brengt u die aan?